تبلیغات
دنیای ماهیها - چگونگی راهندازی آکواریوم آب شور

چگونگی راهندازی آکواریوم آب شور

چهارشنبه 1 مهر 1388 06:34 ب.ظ

نویسنده : امیر عماد رستنده
ارسال شده در: چگونگی راهندازی آکواریوم آب شور ،

معمولا ماهی هائی كه برای نگهداری در یك آكواریوم آب شور انتخاب میشوند بدلیل تنوع بسیاری كه درگونه ها ی جزایر مرجانی وجود دارد مربوط به این مناطق هستند . جزایر مرجانی از با ثبات ترین مناطق در كره زمین است كه به لحاظ دما و شرایط شیمیائی آب كمترین تغییر را دارد . این موضوع اكوسیستم این مناطق را شدیدا تحت تاثیر قرار داده به نحوی كه چنانچه در آكواریوم آب شور خود از گونه ساكن این منطقه استفاده می كنید باید شرایط آب را از لحاظ شیمیائی ، باكتریائی و دما شدیدا كنترل كنید .

برای مشاهده کامل مطلب روی ادامه مطلب کلیک کنید...


معمولا ماهی هائی كه برای نگهداری در یك آكواریوم آب شور انتخاب میشوند بدلیل تنوع بسیاری كه درگونه ها ی جزایر مرجانی وجود دارد مربوط به این مناطق هستند . جزایر مرجانی از با ثبات ترین مناطق در كره زمین است كه به لحاظ دما و شرایط شیمیائی آب كمترین تغییر را دارد . این موضوع اكوسیستم این مناطق را شدیدا تحت تاثیر قرار داده به نحوی كه چنانچه در آكواریوم آب شور خود از گونه ساكن این منطقه استفاده می كنید باید شرایط آب را از لحاظ شیمیائی ، باكتریائی و دما شدیدا كنترل كنید .

بطوركلی نگهداری از شرایط مطلوب آب در آكواریومهای آب شور بیشتر از نگهداری ماهی های آن حائز اهمیت است ، چه آنكه آب مطلوب ، اولین شرط داشتن آكواریوم آب شور سالم است . براساس مطالبی كه گفته شد توصیه می شود برای تهیه آكواریوم آب شور همواره بزرگترین سایزی كه شرایط محل به شما اجازه می دهد انتخاب كنید زیرا هرچه آكواریوم انتخابی كوچكتر باشد شرایط آب هم سریعتر تغییر می كند .

بهتر است قبل از شروع برای چیدمان آكواریوم این مطلب را در نظر داشته باشید كه این آكواریوم همواره نیاز به سیفون كردن و تصفیه نمودن به روشهائی كه بعدا گفته می شود خواهد داشت و براین اساس نحوه استفاده از وسائل ، شن و خصوصا صخره ها را تنظیم نمائید .

به خاطر داشته باشید میزان فشار وارده توسط آب درون آكواریوم به شیشه ها ، ارتباط مستقیم با ارتفاع اكواریوم از سطح زمین دارد كه آكواریوم را درآن مستقر می كنید .

 (( بدلیل آنكه جذر و مد شامل همه آبهای زمین میشود و آب آكواریوم ( البته قاعدتا منظور سایزهای بالای آكواریوم كه حجم قابل توجهی آب دارند منظور بوده است ) هم از این قاعده مستثنی نیست بهتر است مكانی برای استقرار آكواریوم انتخاب شود كه جهت طولی آكواریوم ، شمالی ـ جنوبی باشد ))

(set up: شروع كردن )


پس از انتخاب محل مناسب نوبت تهیه شیشه است . قاعدتا با توجه به سایز و میزان آبگیری آكواریوم باید ضخامت شیشه ( 6 میل ، 10 میل و یا بالاتر ) تعیین شود . میزان آبگیری آكواریوم اینگونه محاسبه می شود : 1000 / ( ارتفاع * عرض * طول )

پس از بدست آوردن میزان آبگیری و تعیین ضخامت شیشه مورد نیاز و تهیه شیشه نوبت به چسباندن شیشه ( assemble ) كردن آن است .

برای چسباندن شیشه ها 7 مطلب را به خاطرداشته باشید :

1- محلی كه قرار است به آن چسب زده شود با الكل تمیز كنید .

2- چسبانیدن درز بین دو شیشه به تنهائی كافی نیست و بهتر است كه درزهای میان دو شیشه ( لایه های داخلی ) را هم پر كنید .

3- حباب ایجاد شده بین لایه های چسب را تخلیه كنید . ( به هرحال سعی كنید سطح یكسانی از چسب بدست آورید‌ ) .

4- برای آكواریوم های آب شور بهتر است از چسبهای پولی یورتان استفاده كنید .

5- حتما برای آكواریوم درب تهیه نمائید . ( اینكار موجب جلوگیری از تبخیر آب ، تغییر دما و احیانا پریدن ماهیها به بیرون از آكواریوم میشود ) .

6- با توجه به ابعاد شیشه ، حتما از پلی هائی در كف و جداره ها برای تقویت سطح شیشه استفاده نمائید .

7- میتوانید از طول آكواریوم فضائی با عرض 20 cm را جدا كرده و شیشه ای را كه قبلا در منتها الیه سمت چپ پائین آن و منتها الیه سمت راست بالای آن سوراخی تعبیه نموده اید و هم ابعاد با شیشه استفاده شده در پشت آكواریوم است ( البته منظور ،‌ هم ابعاد منهای ضخامت شیشه است )، در اینجا بچسبانید .

از این فضا میتوان در آینده برای قراردادن وسائل جانبی مانند ( بخاری ، اسكیمر ، لوله فیلترهای خارجی و .... استفاده نمود .

پس از چسباندن شیشه و اطمینان از آب بندی بودن آن و قراردادن آن در محل تعبیه شده باید شروع به چیدن آن نمود .

چیدمان و دکوراسیون :

برای شروع بهتر است قبل از قراردادن فیلترهای زیر شنی ،‌ ابتدا شبكه ای را در تمام طول آكواریوم با استفاده از لوله های pvc كه سوراخهائی در آن پیش بینی كرده اید ایجاد نموده و آنرا به نحوی در آكواریوم قرار دهید كه سوراخها با كف شیشه در تماس باشند ( به سمت پائین باشد ) .


انتهای شبكه درست شده را مسدود نموده و در ابتدای آن خمی به سمت بالا برای قرار گرفتن در گوشه آكواریوم ایجاد كرده و آنرا تا لب آكواریوم ادامه دهید .

این شبكه درآینده به آبگیری ، تخلیه و سیفون كردن آكواریوم از زیر فیلترهای زیر شنی به شما كمك خواهد نمود . البته در آكواریومهای خارجی سوراخی را در كف شیشه بوجود آورده و تاسیساتی را برای این منظور نصب می نمایند كه این بدلیل كیفیت وسائل و امكاناتی است كه در اختیار دارند و به نظر میرسد انجام این موضوع با امكانات موجود در كشور ما چندان منطقی نباشد چون به طور یقین منجر به شكستن شیـشه كف ،‌ خارج شدن از آب بندی تاسیسات نصـب شده ، تخلیه آب و ... و در نهایت بروز تلفات خواهد شد .

البته برخی برای نگهداری شرایط مناسب شیمیائی آب ، از قراردادن شن ، صخره ، و ... درون شیشه خودداری می كنند كه اگر چه این موضوع به سالم تر نگاه داشتن آب كمك خواهد نمود لیكن علاوه بر زشتی نمای آكواریوم ، قطعا یك فضای طبیعی برای نگهداری و پروش ماهیها بوجود نخواهد آورد . در صورتیكه برخی از گونه ها مانند آنجل خجالتی طبیعتا نیاز به پناهگاه هائی برای پنهان شدن دارند .

امروزه در دنیا ،‌آكواریوم داری تنها یك تفریح و سرگرمی نیست . تنها تماشای حركت ماهیها و حالات و رفتار آنها به هنگام غذا خوردن و ... امروزه جزو یكی از روشهای روان درمانی است .

بسیاری از گونه های دریائی در تهیه بسیاری از داروها نقشی اساسی دارند لذا حتی چنانچه هدف از تهیه آكواریوم تنها تفریح و سرگرمی هم باشد ، بازهم نگهداری از ماهیها در آكواریومی بدون امكانات مشابه زیستگاههای طبیعی ، برای دوستداران و حامیان واقعی طبیعت پذیرفته شده نبوده و حاكی از ضعف در نگهداری از یك آكواریوم آب شور استاندارد است .


برای داشتن نمای طبیعی زیر دریا كه مستقیما در نگهداری شرایط استاندارد آب هم موثر خواهد بود لطفا به نكات ذیل توجه كنید :

1- برای كف آكواریوم از شنهای سیلیسی سفید رنگ كه مقدار بسیار كمی دانه های سیاه رنگ هم درآن وجود داشته باشد استفاده كنید . میتوانید به جای شن از خرده های مرجان های طبیعی استفاده كرده یا از تركیب شن و خرده مرجان استفاده كنید كه در این صورت كار فیلتراسیون با مشكل مواجه خواهد شد . پس بهتر است برای كف فقط از شنهای سیلیسی سفید رنگ به ترتیبی كه در بالا گفته شد استفاده كرده و از خرده مرجانها در فیلتر استفاده كنید .

2- برای بوجود آوردن محیط صخره ای در آكواریوم میتوانید از قطعات بزرگتر مرجان با اشكال متفاوت استفاده كنید . در آكواریومهای آب شور خارجی قطعات مصنوعی با نماهای بسیار زیبائی از قرارگیری مرجانها بارنگهای مختلف در كنار یكدیگر استفاده می گردد .

(( البته اخیرا برخی از فروشندگان قطعات كوچكی را از طریق خرید خارجی برای فروش عرضه می نمایند كه قیمت بسیار بالائی داشته و به هیچ وجه برای تزئین آكواریوم های بزرگ مناسب نیستند )) .


3- آنچه مسلم است این است كه نباید اكواریوم آب شور را همانند آكواریوم های آب شیرین چید . این موضوع به خصوص در هفته های ابتدائی باعث استرس در ماهیان می شود به نحوی كه به طرز محسوسی میزان اسید نیتریت آب هم افزایش می یافت زیرا همانطور كه میدانید استرس در ماهی باعث تولید ادرار بیش از حد معمول خواهد شد .

4- حتما سطوحی از كف را برای شنا ، بهتر دیده شدن ماهی ، غذا دهی و فیلتراسیون بهتر خالی نگاه دارید .

5- Wall Aquarium هائی كه درون دیوار كار می شوند بهترین روش برای نگهداری از آكواریوم آب شور هستند زیرا آنچه از روبرو دیده خواهد شد نمای بسیار زیبای زیر دریاست و در آن سو میتوان به راحتی عمل غذا دهی و تجهیزات مورد نیاز برای فیتراسیون و نوردهی و ... را بكار برد بدون آنكه نگران زشتی ظاهر بد نمای لوله ها و سیم ها و ... باشید .


 

6- در چیدمان آكواریوم آب شور باید مراقب باشید نقطه خارج از دسترسی وجود نداشته باشد .

فیلتر زیر شنی :

حالا نوبت قراردادن فیلترهای زیر شنی برروی شبكه ایجاد شده است . بهتر است از فیلترهائی استفاده كنید كه به شكل pazzel به هم متصل میشوند . این كار را تا پوشاندن تمام سطح آكواریوم ادامه دهید. با توجه به طول ، عرض و خصوصا عمق آكواریوم خود سنگ هوای مناسب را انتخاب كرده و با قراردادن آن در انتهای لوله مخصوص ، آنرا درون آكواریوم و روی فیلترها قراردهید . جهت حفظ نظم آكواریوم خود بهتر است همه لوله ها را از پشت بستی كه در پائین آكواریوم نصب نموده اید عبور دهید. زیرا برخی از ماهی ها مانند ماهی پیكاسو عادت به جابه جا نمودن شن ها كف آكواریوم و بر هم زدن نظم عمومی دارند .

شن کف :

حالا نوبت وارد كردن شن است . بهتر است برای داشتن نمای طبیعی زیر دریا از شن های سفید سیلیسی كه با مقداركمی شن الك شده سیاه مخلوط شده و آنها را به خوبی با محلول آب و نمك شسته و جوشانده اید استفاده كنید . عده ای معتقدند برای آكواریوم های آب شور باید بجای شن از خرده های ریز مرجان ها استفاده كرد . این موضوع چندان هم غیرمنطقی نیست زیرا به حفظ كیفیت آب كمك خواهد كرد ،‌ لیكن بدلیل خلل و فرجهای كه بین آن بوجود خواهد آمد موجب عبور ذره های غذا و ایجاد عفونت در آب خواهد شد كه بدلیل درشت بودن خرده های مرجان ، فیلتراسیون آن تقریبا غیرممكن است ضمنا استفاده از مرجان خرد شده با نحوه تصفیه ای كه بعدا گفته خواهد شد مغایر است .

( نكته : در تمام طول مدتی كه مشغول استقرار instrument ها هستید اصول استریلیزاسیون را رعایت كنید زیرا عمده مرگ و میر ماهیها در آكواریوم ها ،‌ عدم كنترل باكتریهای مضر ، عفونت ، انگل ها و قارچ ها است ) .

سخره ها :

اكنون نوبت قراردادن صخره هاست . بهتر است قبل از این كار مدتی صخره ها را درون محلول آب و نمك قرار دهید و پس از خارج كردن آنها را در آب و سركه جوشانده و پس از آن گونه و اندازه ماهیهائی كه تمایل به نگهداری از آنها را دارید مشخص كنید .

نحوه چیدمان صخره ها باید به گونه ای باشد كه :

1- فضا جهت حركت ماهیها به اندازه كافی وجود داشته باشد .

2- مسیر عبور و مرور ماهیها را مسدود ننماید .

3- روی لوله های هوا قرار نگرفته باشد .

4- امكان فیلتر اسیون وجود داشته باشد .

5- روی هم قرار گرفتن صخره ها باعث واژگونی و تخریب آكواریوم و ایجاد استرس در ماهیها نشود .

6- لبه های بسیار تیز و یا سوزنی شكل به ماهیها صدمه خواهد زد ضمنا فقط از صخره های طبیعی دریائی استفاده كنید . این كار هم به ایجاد فضای طبیعی تر و هم به ماندگاری بیشتر كیفیت آب كمك خواهد كرد .

۷- حتما" با توجه به طبیعت و اندازه گونه های انتخابی فضاهائی را جهت پنهان شدن ماهیها بوجود آورید .

آب دریایی :

امروزه در فروشگاههای آكواریوم پودرهائی وجود دارد كه با استفاده از آن و به روشی كه حتما دربروشور آنها توضیح داده شده میتوانید آب مورد نیاز آكواریوم خود را تامین كنید .

فیلتراسیون:

برای فیلتر کردن آب آکواریوم به دستگاه های زیر نیز داریم:

1- External Filter :


همانطور كه از نام آن پیداست به فیلترهائی اطلاق می گردد كه خارج از آكواریوم نصب و توسط یك شیلنگ آب به فیلتر وارد و پس عبور از چند مرحله كه در زیر توضیح داده خواهد شد توسط شیلنگ دیگری به تانك اصلی برگردانده می شود .

این نوع فیلتر ها دارای قدرت بسیار بالایی در مکش و تصفیه آب بوده و با توجه به مواد داخل آن می توان همزمان تصفیه بیولوژیکی و مکانیکی را انجام داد اگرچه عدم سرویس به موقع فیلتر عواقب بدتری به همراه خواهد داشت زیرا فیلتر سرویس نشده مرکز تجمع انواع آلاینده های آب است .

موادی که عموما در داخل فیلتر می توان به کار برد عبارتند از:
1- زغال اکتیو
2- بیوبال

3-سرامیک
4- سابسترت
5- اسفنج

6- پیت

7- آنزیمیت

8- خرده های مرجان

با توجه به نوع آكواریوم ( آب شور یا آب شیرین ) ، نوع ماهیها یا سایر موجودات نگهداری شده ( ازقبیل شقایقها یا coral live ها درآكواریوم آب شور و ... ) و مطالعه برای سازگاری مواد استفاده شده در فیلتر با موارد موجود در آكواریوم نسبت به تكمیل طبقات فیلتر اقدام می نمائیم .

این به آن دلیل است كه شاید استفاده از بعضی موارد با نوع مورد نگهداری سازگار نباشد ( مثلا زغال اكتیو با نگهداری از شقایق سازگار نیست ) .

محل قرار گرفتن لوله های ورود و خروج آب فیلتر در آكواریوم هم بسیار حائز اهمیت می باشد چون عموما خروج آب از فیلتر در آكواریوم جریانی قوی بوجود خواهد آورد که شاید در برخی گونه ها استرس ایجاد نماید لذا بهتر است از این جریان استفاده نموده و لوله ورودی را در سمت راست جهت طولی و لوله خروجی را در سمت چپ جهت طولی آكواریوم قرارداد . البته بهتر است مسیر جریان آب به سمت پائین و بر روی شنها تنظیم شود تا موجب به حرکت درآوردن باقیمانده غذا ها و فضولات کف بشود به نحوی كه باعث به هم ریختگی شنهای آكواریوم نشود .

آنزیمیت ، بیوبال و خرده های مرجان بدلیل فرم خاصی كه دارند خلل و فرجهائی را در مسیر آب درون فیلتر بوجود می آورند كه باعث بوجود آمدن باكتری لازم درچرخه نیتروژن می شوند .

از اسفنج های زبرتر در مسیر ورود آب برای گرفتن جرمهای درشت و از اسفنجهای نرم تر دربین هر لایه استفاده می شود .

یکی از روشهای بسیار خوب جهت پائین آوردن سختی آب فیلتر کردن یا گذراندن آب از روی پیت ( peat ) است. از پیت تحت عناوین تورب و ذغال سنگ نارس نیز یاد میکنند. پیت خاصیت اسیدی دارد و به عنوان یک رزین تعویض کاتیونی طبیعی وارد عمل میشود و یون کلسیم و منیزیم محلول در آب را که به صورت کلسیم و منیزیم بیکربنات است با یون هیدروژن جایگزین میکند :
2
H +/Peat+Ca(HCO3)2=(Ca/Peat)+2CO2+H2O
بنابراین هیدروژن کربنات هم به دی اکسید کربن تبدیل میشود که باعث شادابی و رشد گیاهان هم میشود.
پیت به ملایمت و به مرور باعث پائین آمدن سختی آب میشود، این در حالی است که اسیدهای هیومیک را که عامل مهمی در سلامتی و شادابی , باروری ماهی دیسکاس ودیگر ماهی های آمازون است را آزاد میکندبنابراین توصیه میشود اگر از این گونه ماهی ها نگهداری میکنید حتما" در داخل فیلتر خود قسمتی را به پیت اختصاص دهید. پیت را نمیتوان به صورت طولانی مورد استفاده قرار داد چرا که پس از مدتی تخریب شده و تمامی یونهائی را که جذب خود کرده است را آزاد میکند. بنابراین لازم است هر چند ماه یک بار آنرا تعویض کرد.
پیت انواع مختلفی دارد . استفاده از پیت سیاه یا (
Sedge) خطرناک است زیرا بسیار سریع در آب حل میشود و انرا آلوده میکند. بهتر آنست که پیتهائی را که مخصوص آب آکواریوم ساخته شده اند استفاده کنید.
استفاده از پیت باعث شفاف شدن آب میشود اما به دلیل آزاد شدن یک سری ترکیبات رنگی آکواریوم شما رنگ قهوه ای روشنی به خود میگیرد.این رنگ باعث نفوذ کمتر نور به درون تانک میشود لذا رشد گیاهان در جاهائی که نور ضعیفی دارند ممكن است کند شود. این مشکل را میتوان با استفاده از ذغال فعال در درون فیلتر و جذب این ترکیبات رنگی توسط آن به آسانی حل کرد. پیتها به عنوان بافر عمل میکنند و
PH آب را در حدود 6.5 ثابت نگه میدارند. اگر چه در تانکهائی که آب آنها به مرور تعویض میگردد توصیه میشود که PH هر چند مدت یکبار کنترل شود.

 

البته برای فیلتراسیون آکواریوم استفاده از همان فضائی که به هنگام ساخت مخزن در نظر گرفتیم بهتر است .

2- Ultra Violet :


 

یكی از متداولترین و مورد نیاز ترین وسائل برای آكواریوم آب شور دستگاه ultra violet یا همان دستگاه uv است . در دریا باكتریها و ویروسهای مضر با قرار گرفتن در برابر طیفهای مختلف نور خورشید از بین خواهند رفت . ما فقط بخش بسیار كوچكی از طیف مرئی خورشید را می توانیم مشاهده كنیم كه طول موجی بین 760 – 380 نانومتر دارد . در دو انتهای بخش مرئی ، طول موجهای نامرئی وجود دارد . فوق بنفش در انتهای بخش آبی و زیر قرمز در انتهای بخش قرمز . طول موج اشعه فوق بنفش با 254 نانومتر به وضوح اثر ضد میكروبی داشته و بی تردید برای از بین بردن موجودات میكروسكوپی مضر بسیار موثر است . دلیل منطقی وجود ندارد كه چرا از تكنیك دستگاه uv برای ماهیان آب شیرین استفاده نمی شود ولی ممكن است این اشعه سلامتی ماهیهای آب شیرین را كاهش داده و یا از بین ببرد .

این دستگاه از یك لامپ uv تشكیل شده كه درون لوله ای از گوارتز قرارگرفته و بدین ترتیب آب می تواند آزادانه در اطراف منبع تولید uv جریان یابد . پرتوهای uv با تغییر در ساختمان DNA سلولی باعث غیرفعال شدن ویروسها ، باكتریها ، تك یاخته ایهای انگلی و انواع اسپورهای بیماری زا می گردند . برای اینكه استریلیزاسیون با uv موثر واقع شود باید از انرژی كافی برای كشتن بزرگترین اجرام بیولوژیك نظیر تك یاخته ها و تخمهای ترماتودها و سایر كرمها برخوردار باشد مثلا" برای كشتن ایكتیوفتیریوس( ichthyophthirius ) به انرژی معادل 180 میكرووات احتیاج دارد .

سیستمهای تولید uv برای تاثیر بهتر نیاز به آب از پیش تصفیه شده ، لوله كوارتزی تمیز ، تعویض مرتب لوله و لامپهای مناسب از نظر تعداد و اندازه دارد تا بتواند میزان انرژی مورد نیاز را فراهم كند .

3- Protein skimmer :



 

بسیاری از مواد آلی مثل پروتئین ها و غیر آلی در آب شور حل شده ولی به آسانی به فضای بین آب و هوا ( حباب ) جذب می شوند . به این مواد مواد جذب سطحی یا surfactant می گویند .

وظیفه اسكیمر چربی گیر ایجاد محیطی است كه در آنجا بیشترین سطح در كمترین فضا ایجاد شود در این وسیله یك لوله كلاهك دار آكریلیكی از آب تانك پر می شود و میلیونها حباب كوچك براثر عبور آب از یك سنگ آهك نفوذ پذیر ایجاد می شود . مواد surfactant به سطح بسیار وسیعی كه بوسیله این حبابها ایجاد شده چسبیده به بالای لوله منتقل می شوند . جریان هوا باید به اندازه ای باشد كه ستون سطحی حذف كننده پروتئین را كاملا" به رنگ شیری درآورد . معمولا" باید از یك پمپ آب كه بتواند كل آب مخزن را در هر ساعت یك بار به هم بزند استفاده كرد. در آنجا این حبابها بصورت كف درآمده و در یك بخش فنجان مانند روی هم انباشته می شوند . سپس مایع قهوه ای رنگ حاصله را میتوان از آنجا خارج كرد . اسكیمر چربی گیر برای سیستم فیلتر كننده آكواریومهای آب شور بسیار ضروری است ولی برای آب شیرین ضرورت ندارد .




دیدگاه ها : نظرات
آخرین ویرایش: - -